Jord- og flaumskred dei siste 10 000 åra

Abstract

I midt-holocen, då det var varmast og mest nedbør, var skredaktiviteten lågast. Høg skoggrense og tett skog, færre dagar med snø, og røter som både stabiliserer jorda og tar opp vatn, kan forklare noko av den låge skredaktiviteten i midt-holocen. For ca. 4000 år sidan auka skredaktiviteten markert på fleire lokalitetar, det hadde då vorte kaldare og lågare skoggrense. På vestlandet har arkeologar på ei rad lokalitetar funne skredlag med alder frå ca. 2400 kal år BP og ynge. Denne skredaktiviteten blir knytt til lågare tregrense på grunn av kaldare klima kombinert med utvida jordbruksdrift som førde med seg snauhogst over store område. Ei samanstilling av data påviser denne auken i skredaktivitet for aust- og vestlandet, men ikkje i Jotunheimen. Skredfrekvensen bakover i tid er ikkje i samsvar med prognosar om meir skred i eit varmare klima. Tvert om syner gjennomgangen vår at skredfrekvensen har vore høgare i kaldare periodar dei siste 10 000 åra.